Szanowni Państwo,

Przedstawiamy Państwu grudniowe wydanie newslettera Kancelarii WBW Weremczuk Bobeł & Wspólnicy.

Przede wszystkim skupiamy sie na wchodzących z dniem 1 stycznia 2016 roku zmianach w ustawie prawo upadłościowe i naprawcze oraz nowej ustawie prawo restrukturyzacyjne – wskazujemy na ogólne informacje dotyczące zasad ustawowej restrukturyzacji przedsiębiorstwa dłużnika oraz orzekania zakazu prowadzenia działalności gospodarczej w przypadku niezłożenia wniosku o ogłoszenie upadłości w ustawowym terminie.

Ponadto przedstawiamy informację o rewolucji w zakresie zasad wystawiania zwolnień lekarskich, która będzie miała miejsce z początkiem Nowego Roku.

Polecamy także lekturę artykułu dotyczącego orzeczenia Sądu Najwyższego w sprawie dopuszczalności udzielania rabatów cenowych i premii pieniężnych sieciom handlowym przez dostawców.

Jednocześnie korzystając z okazji, chcielibyśmy złożyć Państwu życzenia pomyślności w nowym 2016 roku.

Życzymy Państwu miłej lektury !

Zespół Kancelarii WBW

Nowe prawo restrukturyzacyjne od 1 stycznia 2016 r.

1 stycznia 2016 r. w życie wejdzie ustawa Prawo restrukturyzacyjne. Głównym założeniem nowego aktu prawnego jest wprowadzenie skutecznych instrumentów pozwalających na przeprowadzenie restrukturyzacji przedsiębiorstwa dłużnika i zapobieżenie jego likwidacji. Prawodawca wyszedł z założenia, że zachowanie przedsiębiorstwa dłużnika w wielu przypadkach jest znacznie korzystniejsze dla wierzycieli niż jego likwidacja. Zachowanie przedsiębiorstwa dłużnika oznacza również zachowanie miejsc pracy oraz, co do zasady, możliwość nieprzerwanego realizowania kontraktów, a więc ma pozytywne znaczenie zarówno społeczne, jak i gospodarcze.

Dla osiągnięcia tych celów ustawodawca ustawą Prawo restrukturyzacyjne wprowadza cztery tryby postępowań restrukturyzacyjnych: postępowanie o zatwierdzeniu układu, przyspieszone postępowanie układowe, postępowanie układowe oraz postępowanie sanacyjne.

Cechą charakterystyczną procedury o zatwierdzenie układu jest przyjęcie układu przez wierzycieli w drodze samodzielnego zbierania głosów przez dłużnika. W dalszej kolejnosci sąd wydaje postanowienie w przedmiocie zatwierdzenia układu. Istotnym jest, że ten tryb jest przewidziany również dla tych przedsiębiorców, którzy w rozumieniu ustawy nie osiągnęli jeszcze stanu niewypłacalności. Wystarczy uzasadnione przeświadczenie, że wkrótce przedsiębiorca ten niepożądany stan osiągnie.

Przyspieszone postępowanie układowe umożliwia dłużnikowi zawarcie układu po sporządzeniu i zatwierdzeniu spisu wierzytelności w trybie zwoływania przez sąd restrukturyzacyjny zgromadzenia wierzycieli.

Postępowanie układowe z kolei jest przewidziane dla tych podmiotów gospodarczych, które nie spełniają przesłanek koniecznych do wszczęcia dwóch poprzednich procedur i będzie postępowaniem prowadzonym w istocie na zasadach zbliżonych do obecnego postępowania upadłościowego z możliwością zawarcia układu.

Czwarta procedura sanacyjna to „ostatnia deska ratunku” dla tych przedsiębiorców znajdujących w się najgorszej sytuacji finansowej, których z ważnych względów nie należy likwidować.

Sądem właściwym w postępowaniu restrukturyzacyjnym będzie sąd rejonowy – sąd właściwy dla głównego ośrodka podstawowej działalności dłużnika.

Przedmiotowa ustawa przewiduje też zmiany w Prawie upadłościowym i naprawczym. Prawo restrukturyzacyjne wprowadza przede wszystkim nową definicję stanu niewypłacalności. Równie istotną zmianą jest wprowadzenie nowych zasad dotyczących oddalenia przez sąd wniosku o ogłoszenie upadłości na skutek tzw. "ubóstwa masy". Oddalenie takiego wniosku będzie możliwe, gdy koszty postępowania upadłościowego całkowicie albo w przeważającej części będą wyższe niż wartość upadłego majątku.

Przedmiotowym aktem prawnym ustawodawca tworzy również Centralny Rejestr Restrukturyzacji i Upadłości. Rejestr ma zawierać przede wszystkim wyszukiwarkę prowadzonych spraw upadłościowych, ale także bazę wzorów formularzy i wniosków  wymaganych w trakcie postępowania restrukturyzacyjnego. Na te udogodnienia trzeba będzie jednak jeszcze poczekać, gdyż regulacje dotyczące Centralnego Rejestru Restrukturyzacji i Upadłości, które mają wejść w życie 1 lutego 2018 r.

Paulina Szymańska, prawnik

Zakaz prowadzenia działalności gospodarczej po zmianach w zakresie prawa upadłościowego

Początek 2016r. wprowadzi zmiany w kwestii orzekania zakazu prowadzenia działalności gospodarczej, co jest zwiazane ze zmianami w zakresie ustawy prawo upadłościowe i naprawcze oraz wejściem w życie nowej ustawy z dnia 15 maja 2015 roku Prawo restrukturyzacyjne (Dz. U. z 2015 r. poz. 978).

Z chwilą wejścia w życie nowych przepisów, osobami zobowiązanymi do złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości spółki będą – obok członków zarządu spółki – również jej prokurenci. Wynika to z nowego brzmienia art. 21 ust.2, który stanowi, że w przypadku osób prawnych i jednostek organizacyjnych niebędących osobami prawnymi, którym ustawa przyznaje zdolność prawną, obowiązek złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości będzie spoczywał na „każdym, kto na podstawie ustawy, umowy spółki lub statutu, ma prawo do prowadzenia spraw dłużnika i jego reprezentowania, samodzielnie lub łącznie z innymi osobami”. Zmiana ta sprawi, że od tej pory również w interesie prokurentów spółek będzie monitorowanie kondycji finansowej spółki oraz regulowania bieżących zobowiązań i ich wysokości.

Jedną z konsekwencji zawinionego niezłożenia wniosku o ogłoszenie upadłości w ustawowym terminie będzie mozliwość orzeczenia przez sąd w stosunku do osoby zobowiązanej pozbawienia na okres od jednego do dziesięciu lat prawa prowadzenia działalności gospodarczej na własny rachunek lub w ramach spółki cywilnej oraz pełnienia funkcji członka rady nadzorczej, członka komisji rewizyjnej, reprezentanta lub pełnomocnika osoby fizycznej prowadzącej działalność gospodarczą w zakresie tej działalności, spółki handlowej, przedsiębiorstwa państwowego, spółdzielni, fundacji lub stowarzyszenia.

Marta Szurek, prawnik

Uchwała Sądu Najwyższego w sprawie dopuszczalności stosowania rabatów cenowych i premii pieniężnych

Problem dopuszczalności udzielania sieciom handlowym premii pieniężnych i rabatów cenowych przez dostawców był przedmiotem sporów od kilku lat.

Początkowo w orzecznictwie panował, pogląd zapoczątkowany w wyroku Sądu Najwyższego z dnia 12 czerwca 2008 r. (III CSK 23/08), zgodnie z którym wszelkie rabaty czy premie udzielane przez dostawców sieciom handlowym są niedozwolone. Stanowisko to oparte było na art. 15 ust. 1 pkt 4 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (dalej „u.z.n.k.”), który stanowił, iż czynem nieuczciwej konkurencji jest utrudnianie innym przedsiębiorcom dostępu do rynku, w szczególności przez m.in. pobieranie innych niż marża handlowa opłat za przyjęcie towaru do sprzedaży. Przyjmując, że obydwie strony umowy otrzymują zysk we wzajemnych relacjach handlowych, który zależy wprost proporcjonalnie od wysokości obrotów, nakładanie tylko na jedną z nich obowiązku dodatkowego premiowania strony przeciwnej należałoby uznać za działanie utrudniające dostęp do rynku. Tym samym nakładanie nieuzasadnionych w mechanizmie konkurencji opłat prowadziłoby do naruszenia interesu ekonomicznego dostawcy.

Powyższa linia orzecznicza została przełamana w wyroku Sądu Najwyższego z dnia 20 lutego 2014 r. (I CSK 236/13), w którym Sąd Najwyższy wskazał, iż art. 15 ust. 1 pkt 4 u.z.n.k. nie stoi na przeszkodzie udzielaniu przez dostawców sieciom handlowym rabatów cenowych i premii pieniężnych. W orzeczeniu tym wskazano, iż praktyka gospodarcza ukształtowała zasady oferowania towarów na korzystniejszych zasadach w wypadku, gdy transakcja przybiera większe rozmiary. Zasadniczo więc zbywanie większej ilości towaru po niższej cenie nie stanowi działań sugerujących naruszenie reguł konkurencji.

Od momentu wydania powyższego wyroku stanowisko orzecznictwa w zakresie omawianego zagadnienia uległo znacznemu rozchwianiu. Z uwagi na to koniecznym stało się podjęcie przez Sąd Najwyższy uchwały, która rozstrzygałaby omawiane zagadnienie.

Dnia 18 listopada 2015 r. Sąd Najwyższy pochylił się nad następującym pytaniem prawnym zadanym przez Sąd Apelacyjny w Katowicach:

Czy rabat posprzedażowy wypłacany kupującemu przez sprzedawcę w razie osiągnięcia określonej przez strony wielkości sprzedaży stanowi opłatę inną niż marża handlowa, przewidzianą w art. 15 ust. 1 pkt 4 u.z.n.k.?

Uchwałą 3 sędziów, podjętą w sprawie o sygn. akt III CZP 73/15, Sąd Najwyższy wskazał, iż w stosunkach handlowych między nabywcą prowadzącym sieć sklepów a dostawcą można pod pewnymi warunkami uznać zastrzeżoną w umowie premię pieniężną uzależnioną od wielkości obrotów jako rabat posprzedażowy, który nie bedzie stanowił niedozwolonej opłaty za przyjęcie towaru do sprzedaży (tj. czynu nieuczciwej konkurencji o którym mowa w art. 15 ust. 1 pkt 4 ustawy u.z.n.k.).

Oznacza to, iż rabat posprzedażowy wypłacany dostawcom może, ale nie musi być uznany za opłatę inną niż marża handlowa pobierana za przyjęcie towaru do sprzedaży. Każdorazowo sąd musi zbadać treść umowy między stronami i wtedy orzec, czy doszło do czynu nieuczciwej konkurencji określonego w art. 15 ust. 1 pkt 4 u.z.n.k.

 

Olaf Szczurowski, prawnik

Uproszczenie systemu zwolnień lekarskich

Od 1 stycznia 2016 roku wchodzi w życie większość przepisów ustawy z dnia 15 maja 2015 roku o zmianie ustawy o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa oraz niektórych innych ustaw. Zgodnie z przewidywanymi zmianami lekarze uprawnieni do wystawiania zwolnień lekarskich (zwanych popularnie „L-4”), będą wystawiali te zwolnienia w formie elektronicznej (e-ZLA). Elektroniczne zwolnienia lekarskie wprowadzane będą do obiegu pomiędzy lekarzem, pracodawcą, a zakładem ubezpieczeń społecznych w ramach systemu Platformy Usług Elektronicznych (PUE) Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (ZUS), pod warunkiem jednak, że lekarz oraz pracodawca będą posiadali profile na wskazanej wyżej platformie.

 

Założenia systemu mają pozwolić lekarzowi uzyskać dostęp do danych pacjenta (ubezpieczonego), jego pracodawców (płatników składek) oraz członków jego rodziny - jeśli zwolnienie będzie wystawiane w celu opieki nad nimi. Po wpisaniu numeru PESEL pacjenta, pozostałe dane identyfikacyjne zostaną automatycznie uzupełnione przez system. Poza tym system będzie weryfikował datę początku okresu niezdolności do pracy z zasadami wystawiania zwolnień określonymi w przepisach oraz z ostatnim wystawionym zwolnieniem. System umożliwić ma także podgląd zaświadczeń lekarskich wystawionych wcześniej dla pacjenta, w tym w wyniku kontroli przez lekarza orzecznika ZUS. Wystawione przez lekarza e-ZLA zostanie przekazane do ZUS automatycznie. Jeśli lekarze wybiorą elektroniczną formę wystawiania zwolnień nie będą musieli, tak jak dotychczas, dostarczać zwolnień do ZUS oraz przechowywać drugiej kopii.

 

Z punktu widzenia pracodawcy bardzo istotny będzie fakt, iż otrzyma on natychmiast za pośrednictwem PUE wiadomość o wystawieniu jego pracownikowi e-ZLA oraz samo zwolnienie wraz z jego treścią. Na platformie PUE będzie wydzielony specjalny obszar, który przeznaczony będzie na przechowywanie i wyświetlanie treści zwolnień. Ponadto pracodawca będzie mógł drogą elektroniczną bezpośrednio za pomocą swojego profilu w PUE wystąpić do ZUS z wnioskiem o kontrolę prawidłowości wystawiania zwolnienia. W przypadku wystawienia przez lekarza e-ZLA, chory nie będzie musiał dostarczać (tak jak to miało miejsce dotychczas), zwolnienia w formie papierowej swojemu pracodawcy albo bezpośrednio do ZUS (w przypadku osób prowadzących działalność gospodarczą) - zwolnienia takie będą bowiem automatycznie przesyłane i udostępniane odpowiednim podmiotom.

 

Należy zwrócić uwagę na fakt, że możliwe będzie do końca roku 2017 wystawianie przez lekarzy zwolnień w formie dotychczasowej – klasycznej. W takim wypadku lekarz będzie zobowiązany poinformować pacjenta o konieczności doręczenia zwolnienia pracodawcy (w przypadku pracowników) czy ZUS (m.in. w przypadku przedsiębiorców) w termie 7 dni od jego otrzymania. Jeśli natomiast pracodawca pacjenta nie będzie miał profilu na PUE i w związku z tym nie będzie możliwe elektroniczne przekazanie mu e-ZLA, lekarz będzie musiał wręczyć pacjentowi wydruk zwolnienia. Ten wydruk pracownik będzie musiał dostarczyć swojemu pracodawcy. O tym, że konieczne jest wydrukowanie e-ZLA podpowie lekarzowi system – wyświetli odpowiedni komunikat o statusie płatnika.

 

Przypominamy jednocześnie, że płatnicy składek zatrudniający więcej niż 5 pracowników, mają obowiązek założenia odpowiedniego profilu na PUE do końca 2015 roku. Pracodawcy nieposiadający takiego profilu będą za to zobowiązani poinformować (w formie pisemnej) swoich ubezpieczonych przed wejściem w życie nowych przepisów o obowiązku dostarczania im wydruków e-ZLA począwszy od 1 stycznia 2016 r.

 

Rafał Sałata,  aplikant radcowski

 

Niniejszy newsletter ma wyłącznie charakter informacyjny i w żadnym wypadku nie może być traktowany jako porada prawna. Kancelaria nie ponosi odpowiedzialności za jakiekolwiek błędy i nieścisłości zawarte w informacjach przekazywanych w newsletterze.
   

Poprzednie wydania